Ashwagandha (Withania somnifera), zwana też witanią ospałą lub żeń-szeniem indyjskim, to jeden z najczęściej badanych adaptogenów, stosowany od wielu lat w tradycji ajurwedyjskiej. Wspomaga w okresach napięcia nerwowego i niepokoju, wspiera dobre samopoczucie psychiczne i równowagę emocjonalną, pomaga utrzymać poziom energii oraz sprawność fizyczną i umysłową, a także wspomaga uczenie się, pamięć i przypominanie oraz zasypianie.

W badaniach klinicznych analizowano wpływ ashwagandhy na poziom kortyzolu w kontekście napięcia ¹, jakość i długość snu ⁷, funkcje poznawcze, w tym pamięć i koncentrację ², wytrzymałość fizyczną i regenerację po wysiłku ³ oraz wybrane parametry hormonalne i jakość nasienia u mężczyzn ⁴. Wyniki poszczególnych badań są obiecujące, choć część z nich wymaga jeszcze dodatkowego potwierdzenia w dalszych badaniach na większych grupach.

Witanolidy to naturalne związki aktywne występujące w ashwagandzie (Withania somnifera). To głównie im przypisuje się właściwości adaptogenne, przeciwzapalne, wspierające odporność oraz układ nerwowy. Najczęściej badane z nich to witaferyna A i witanolid D.

Wielu konsumentów przy wyborze suplementu kieruje się wyłącznie procentową zawartością witanolidów. To jednak może prowadzić do nietrafionego wyboru. Dlaczego?

Po pierwsze, ashwagandha to nie tylko witanolidy. Roślina zawiera również inne cenne związki, takie jak alkaloidy (m.in. somniferyna), saponiny, glikowitanolidy czy polifenole. Działają one wspólnie z witanolidami, wzmacniając ich efekt. Produkt pozbawiony tych składników, nawet jeśli deklaruje wysoką zawartość witanolidów, może być w praktyce mniej skuteczny niż ekstrakt o bogatszym, pełniejszym składzie.

Po drugie, liczba na etykiecie nie mówi o tym, które dokładnie witanolidy i w jakich proporcjach znajdują się w produkcie. A różnice między nimi mają znaczenie, ponieważ poszczególne witanolidy różnią się aktywnością biologiczną.

Po trzecie, bardzo ważne jest to, z jakiej części rośliny powstał ekstrakt. Tradycyjnie stosuje się korzeń ashwagandhy, który ma inny profil składników aktywnych niż liście. Liście zawierają więcej witaferyny A, dlatego niektórzy producenci dodają je do mieszanki lub stosują zamiast korzenia, by sztucznie zawyżyć zawartość witanolidów na etykiecie. Nie oznacza to jednak lepszej jakości ani większego bezpieczeństwa produktu.

Po czwarte, istotną rolę odgrywa sposób ekstrakcji. Warto zwracać uwagę na to, czy zastosowano ekstrakcję na zimno, która pozwala zachować pełne spektrum składników odżywczych. Metody wykorzystujące wysoką temperaturę mogą degradować część wrażliwych związków aktywnych, zubożając finalny produkt.

Po piąte, rzetelni producenci weryfikują jakość surowca jeszcze przed rozpoczęciem produkcji. Przykładem takiego podejścia jest technologia Botanical Fingerprint, czyli swoisty "odcisk palca rośliny", który pozwala potwierdzić tożsamość gatunkową, czystość i profil fitochemiczny surowca. Dzięki temu mamy pewność, że ekstrakt powstaje z właściwej rośliny o odpowiedniej jakości.

Po szóste, na jakość suplementu wpływają również biodostępność oraz szczegółowa kontrola zanieczyszczeń, takich jak metale ciężkie czy pestycydy.

Wybierając ashwagandhę, warto zatem patrzeć szerzej niż tylko na jedną liczbę na opakowaniu. Liczy się całościowa jakość produktu.

Bo odpowiada na potrzeby współczesnego stylu życia. Gdy tempo jest szybkie, a bodźców zbyt wiele, coraz więcej osób szuka prostego i naturalnego wsparcia, które łatwo włączyć do codziennej rutyny. Ashwagandha jest jednym z najczęściej badanych i najczęściej wybieranych adaptogenów na świecie - zarówno przez osoby zestresowane, jak i aktywne fizycznie.

To dobry wybór dla osób, które żyją intensywnie, odczuwają napięcie i chcą łatwiej się wyciszyć. Ashwagandha jest chętnie wybierana przez osoby aktywne zawodowo, pracujące umysłowo, studentów, sportowców i wszystkich funkcjonujących w szybkim rytmie dnia.